ریکاوری RAID 1
نمایش پیغام های Failed Redundancy، Missing ،Offline یا RAID Degraded و همچنین روشن شدن چراغهای وضعیت، هشدارهای جدی در RAID 1 هستند و بیتوجهی به آنها میتواند منجر به نابودی همیشگی اطلاعات شود.
هنگام مواجهه با این نوع خرابی، بسیاری از کاربران تلاش میکنند بدون صرف هزینه و در مدت زمان کوتاه، مشکل را برطرف کرده و دوباره به اطلاعات دسترسی پیدا کنند. اما لازم است بدانید که هر اقدام بدون دانش و تجربه کافی ، نه تنها مشکل را حل نمیکند، بلکه ممکن است هزینه و مدت زمان بازیابی را نیز افزایش دهد. به همین دلیل، پیش از هر اقدامی، ضروری است بدانید چه کارهایی باید انجام دهید و از انجام چه اقداماتی بشدت پرهیز کنید تا از تشدید آسیب دیدگی جلوگیری شود.
چرا سیستم با وجود Mirror از دسترس خارج میشود؟
بخش قابل توجهی از کاربران در تماس با مرکز هارد ایران ، همواره این پرسش را مطرح میکنند:
RAID 1 کپی همزمان اطلاعات روی دو هارد است، پس چرا خرابی یکی از آنها باعث توقف عملکرد سرور میشود؟
RAID 1، با هدف Redundancy طراحی شده است، نه پشتیبان گیری (Backup).
- RAID 1 سخت افزاری: در این نوع RAID، هارد ها توسط کارت کنترلر(مانند HP Smart Array یا Dell PERC) مدیریت میشوند و سیستم عامل فقط یک Logical Drive میبیند.در صورت خرابی کنترلر و یا آسیب دیدگی سیستم، هر دو هارد از دسترس خارج میشود.
- Mirror Volume: در ویندوز سرور، با تبدیل هارد ها به Dynamic Disk، قابلیت Mirror فعال میشود . در این قسمت هارد ها توسط سیستم عامل مدیریت میشوند.

نکته مهم: نحوه مدیریت اطلاعات در RAID 1 سخت افزاری و نرم افزاری متفاوت است.
در RAID 1 سخت افزاری مدیریت و فرایند بازیابی اطلاعات توسط “متادیتای کنترلر” صورت میگیرد. اما در نوع نرم افزاری آن،مدیریت به عهده “LDM Database” در ویندوز است.
این تفاوت باعث شده تا تشخیص صحیح نوع RAID، پیش از آغاز فرایند ریکاوری RAID 1 ، نقشی تعیین کننده در موفقیت و یا شکست بازیابی اطلاعات داشته باشد.

5 اقدام خطرناک که باعث نابودی اطلاعات میشود
یکی از اقداماتی که میتواند منجر به نابودی اطلاعات شود، تلاش کاربران برای رفع خرابی، بدون تشخیص دقیق نوع مشکل است. این کار نهتنها مشکل را حل نمیکند، بلکه اغلب باعث تشدید آسیبدیدگی و از بین رفتن همیشگی اطلاعات میشود.
بنابراین، توصیه میشود پیش از هرگونه اقدام در زمان خرابی، نکات و هشدارهای زیر را مطالعه کرده و از انجام آنها خودداری کنید.
- سرور را مدام ریستارت نکنید : در صورت خرابی هارد، ریستارت های مکرر باعث خرابی هد و یا پلاتر میشود.
- خطر Force Rebuild : اگر هارد دچار خرابی شده باشد، اجرای دستور Rebuild باعث میشود کنترلر دیتای سالم را با دیتای خراب، صفر (Zero) کند. این اقدام باعث میشود اطلاعات برای همیشه از بین برود.
- جای هاردها را عوض نکنید : جابجا کردن اسلات هاردها باعث بهم ریختن آرایش RAID و از بین رفتن کانفیگ میشود.
- استفاده از نرم افزار های رایگان : ابزار های رایگان معمولا قابلیت مدیریت بدسکتور را ندارند، به همین دلیل هنگام اسکن کردن، فشار زیادی به هارد وارد میکند.
- هرگز دستور Chkdsk را اجرا نکنید : اگر فایل سیستم، RAW شده است، اجرای دستور Chkdsk باعث تغییر ساختار فایل و در نتیجه تخریب (Fragmented) آنها میشود.
علائم خرابی در RAID 1 و هاردهای Mirror
هر یک از موارد زیر نشان دهنده وجود خرابی در RAID 1 است. با بررسی و تحلیل دقیق هر کدام، علت اصلی وجود مشکل در سرور را بیابید.
نشانههای خرابی سختافزاری (Server Side):
- نمایش چراغ نارنجی یا قرمز در سرور : روی کدی (Caddy) هارد سرورهای HP یا Dell، چراغ وضعیت، چشمک میزند و یا بطور ثابت روشن میماند.
- ارور RAID Degraded : در صفحه تنظیمات بایوس کنترلر، وضعیت RAID از Optimal به Degraded تغییر میکند.
- خرابی کنترلر : کنترلر و هارد شناسایی نمیشود.
نشانههای خرابی نرمافزاری (Windows/OS Side):
- ارور Failed Redundancy : در کنسول Disk Management ویندوز، روی درایوهای داینامیک، علامت تعجب زرد رنگ و عبارت Failed Redundancy دیده میشود.
- Missing Disk : یکی از هارد های RAID Mirror، پیغام های Missing یا Offline را نمایش میدهد.

اجرای دستورات Break Mirror و Remove Mirror = نابودی اطلاعات
هنگامی که در کنسول Disk Management با پیغامهایی مانند Failed Redundancy یا Missing Disk مواجه میشوید، ویندوز برای مدیریت وضعیت، گزینه هایی مانند Break Mirror یا Remove Mirror را نمایش میدهد. استفاده نادرست از این گزینه ها میتواند شانس بازیابی اطلاعات را برای همیشه از بین ببرد.
چرا ابزار های ویندوز مشکل را حل نمیکند؟
- وقتی هارد شما در Disk Management ویندوز، مشکل پیدا میکند، اولین راه حل منطقی انتخاب گزینه Reactivate Disk است. اگر بعد از انتخاب Reactivate Disk ، هارد همچنان کار نکرد یا ارور داد، مشکل نرم افزاری نیست.
- اگر ویندوز نمیتواند هارد را با سیستم همگامسازی کند(Resync)، هد هارد و یا سطح هارد دچار بدسکتور فیزیکی شده است.
هنگامی که هارد دچار خرابی فیزیکی میشود ، تلاش های مکرر برای خواندن اطلاعات توسط ویندوز و یا فشردن دکمه هایی مانند Break ، فشار زیادی را به هارد وارد میکند که در نتیجه ممکن است باعث از بین رفتن اطلاعات شود.

چگونه نصب مجدد ویندوز سرور ، اطلاعات حیاتی بیمارستان ….. ایذه را در خطر نابودی قرار داد
تلاش های ناموفق تیم IT بیمارستان و فرمت شدن هارد ها
تیم آی تی بیمارستان پس از شناسایی اختلال در سرور ، بدون تهیه بک آپ و با یک اقدام غیرحرفه ای ، اقدام به حذف و نصب مجدد ویندوز سرور کردند .
نتیجه این اقدام :
- حذف پارتیشن ویندوز سرور قبلی
- فرمت شدن هارد ها
- از دسترس خارج شدن تمامی فایلهای بک آپ نرم افزار بیمارستان (HDMS)
بازیابی فوری اطلاعات حذف شده و سوابق بیماران در مرکز هارد ایران
با بررسی دقیق هارد های سرور ارسال شده به مرکز ، توسط کارشناسان ما ، مشکلات زیر در سرور شناسایی شد و بلافاصله اقدامات لازم جهت احیای سرور و بازیابی اطلاعات صورت گرفت .
آسیب های وارد شده به سرور به دنبال نصب مجدد ویندوز سرور شامل موارد زیر بود :
- خطر رونویسی سکتورهایی که حاوی اطلاعات قدیمی بیمارستان بودند با فایل های ویندوز جدید
- تخریب فایل سیستم قبلی با نصب سیستم عامل جدید و پارتیشن بندی مجدد
پس از شناسایی دقیق آسیب های وارد شده به سرور ، کارشناسان مرکز هارد ، با استفاده از تکنیک RAW Recovery ، تمامی فایل های دیتابیس قدیمی بیمارستان و بکاپ های نرم افزار HDMS به طور سالم در کمترین زمان بازیابی نمودند و به بیمارستان تحویل دادند .
توصیه تخصصی برای مدیران شبکه :
در صورت خرابی سیستم عامل و یا مشاهده هر نوع اختلال در سرور ، مهم ترین اقدام تهیه بک آپ و ایمیج از سرور است . به هیچ عنوان اقدام به نصب مجدد ویندوز نکنید چرا که این عمل باعث فرمت شدن و بازنویسی اطلاعات حیاتی سازمان خواهد شد .
بازیابی تخصصی Mirror break و حذف شده در مرکز هارد ایران
گاهی خطاهای انسانی مانند حذف دستی RAID و یا خرابی RAID Mirror باعث عدم شناسایی دیتا توسط سیستم و همچنین قطع دسترسی به اطلاعات میشود. این شرایط ممکن است برای کاربران تجربه ای جدید و نگران کننده باشد. اما لازم است بدانید مشکلی که با آن مواجه شدید، بار ها توسط مرکز هارد ایران با موفقیت برطرف شده است.
بنابراین اگر روش های مختلفی را برای تعمیر و ریکاوری RAID 1 امتحان کرده اید اما موفقیت آمیز نبوده، نگران نباشید. زیرا مرکز هارد ایران با تکیه بر چندین دهه تجربه و تخصص در بازیابی اطلاعات انواع RAID و همچنین با به کارگیری تجهیزات پیشرفته، قادر است اطلاعات سیستم را بدون نیاز به Mount شدن پارتیشن و یا شناسایی هارد توسط ویندوز بازیابی کند.
شایان ذکر است که حتی در صورت حذف تنظیمات Mirror ، امکان بازسازی فایل سیستم و بازیابی کامل اطلاعات در این مرکز وجود دارد.
مراحل ریکاوری RAID 1 در مرکز هارد ایران
گاهی ممکن است دسترسی به سرور یا کنترلر اصلی قطع شود. در چنین شرایطی، فرایند بازیابی پیچیده خواهد بود، اما کارشناسان ما قادر به ریکاوری و بازیابی اطلاعات آن هستند. در ادامه فرایند ریکاوری RAID 1 در مرکز هارد ایران را شرح داده ایم.
- ایمیجگیری (بدون کنترلر):
با جدا کردن هاردها از سرور و متصل کردن آن به دستگاه های ریکاوری، بدون نیاز به کنترلر یا سیستم عامل،یک کپی سکتور به سکتور (Image) از هارد تهیه میکنیم .
- شبیهسازی مجازی RAID:
پس از تهیه ایمیج، با استفاده از ابزار های مهندسی معکوس، پارامتر های RAID، مانند Block Size و Offset را پیدا کرده و RAID را بصورت مجازی بازسازی میکنیم.
۳. چالش خرابی همزمان دو هارد (Double Drive Failure):
گاهی کاربران با خرابی همزمان دو هارد مواجه میشوند. در این شرایط تیم فنی ما قطعات داخلی هارد را در محیط کلین روم تعویض و امکان بازیابی حداقل یکی از هارد ها را فراهم کرده تا بتوانند ایمیج کاملی از آن تهیه کنند. این روش پیشرفته ترین و تخصصی ترین راهکار برای رفع خرابی RAID 1 محسوب میشود.
ریکاوری RAID 1 در برندهای خاص (HP, Dell, QNAP) در مرکز هارد ایران
طبق تجربه کارشناسان مرکز هارد ایران، هر برند هارد هنگام مواجهه با خرابی، واکنش های متفاوتی از خود نشان میدهد. به همین دلیل بازیابی اطلاعات از هر برند نیازمند دانش و تجربه تخصصی همان برند است تا اطلاعات بصورت کامل و بدون آسیب بازیابی شود.
- ریکاوری سرور HP (ProLiant) : کنترلرهای Smart Array متادیتای پیچیدهای دارند. گاهی تعویض کنترلر با مدل مشابه، باعث میشود کانفیگ قبلی شناسایی نشود. کارشناسان ما با بکارگیری تکنیک های تخصصی، دیتای خام را بدون نیاز به کانفیگ مجدد کنترلر بازیابی میکنند.
- ریکاوری Dell PowerEdge : کنترلرهای PERC حساسیت بالایی نسب به هارد های Non-Certified دارند. در برخی مواقع سرور هارد را بلاک میکند در حالی که هاردها سالم هستند.
- ریکاوری استوریج های NAS QNAP و Synology : پارتیشنهای RAID 1 در کیونپ توسط ابزار mdadm مدیریت میشوند. بازیابی اطلاعات این نوع RAID ، به ویژه زمانی که فایلسیستم آسیب دیده باشد، نیازمند دانش و تجربه تخصصی در زمینه سیستمعامل لینوکس است.
هزینه تعمیر و ریکاوری RAID 1
هزینه ریکاوری RAID 1 به عوامل مختلفی بستگی دارد و نمیتوان یک قیمت ثابت برای تمامی آنها اعلام کرد. مرکز هارد ایران پس از تست و بررسی اولیه سیستم که بصورت رایگان میباشد، هزینه دقیق ریکاوری را به شما اعلام و پس از تایید فرایند ریکاوری را آغاز خواهند کرد.
سوالات متداول درباره ریکاوری RAID 1
آیا امکان اتصال هاردهای Mirror شده سرور HP به یک کامپیوتر معمولی وجود دارد؟
خیر، زیرا متادیتای خاصی در سکتور های ابتدایی هارد متصل به RAID سخت افزاری وجود دارد که ویندوز معمولی قادر به خواندن آنها نیست و ممکن است آن را به عنوان هارد RAW یا Uninitialized شناسایی کند. در صورتی که اقدام به Initialize کنید اطلاعات برای همیشه از بین خواهد رفت.
اگر RAID 1 بعد از قطعی برق بالا نیاید، آیا اطلاعات قابل بازیابی است؟
بله، قطعی ناگهانی برق میتواند باعث خرابی متادیتا، ناهماهنگی Mirror یا آسیب فایلسیستم شود.
در این شرایط، تا زمانی که Rebuild یا Initialize انجام نشده باشد، امکان بازیابی کامل اطلاعات با روشهای تخصصی وجود دارد.
آیا میتوان برای ریکاوری RAID 1 قبل از ارسال هارد ، خودمان از آن بکآپ یا ایمیج تهیه کنیم؟
در صورت خرابی RAID 1 ، تهیه بکآپ یا ایمیج بدون تجهیزات تخصصی میتواند باعث تشدید آسیب ، ایجاد بدسکتور جدید و از بین رفتن سکتور های اطلاعاتی شود. در صورت نداشتن ابزار حرفهای و دانش فنی کافی، توصیه میشود از هرگونه کپیبرداری مستقیم خودداری کرده و هاردها را بدون دستکاری به مرکز تخصصی ارسال نمایید .



وی مقاله گفتید وقتی چراغ هارد نارنجی میشه یا ارور Degraded میده، نباید سریع گزینه Rebuild رو بزنیم چون ممکنه اطلاعات بپره.
این موضوع برای من خیلی عجیب بود چون همیشه فکر میکردم RAID 1 خیلی مطمئنه و ایمنه.
پس اگر یکی از هاردها سوخت، راه درستش چیه؟ یعنی سیستم رو خاموش کنیم و هارد رو بفرستیم مرکز شما، یا اینکه اول از اطلاعات بکاپ بگیریم بعد هارد رو عوض کنیم؟ ممنون میشم راهنمایی کنید.
سلام و وقت بخیر
RAID 1 ذاتاً امنه، اما به شرطی که هارد سالم واقعاً سالم باشه. اگر هارد دوم هم بدسکتور پنهان داشته باشه، زدن Rebuild میتونه فشار زیادی بهش وارد کنه و باعث از دست رفتن کل آرایه بشه.
اول وضعیت هارد سالم بررسی کنید و در صورت امکان از اطلاعات بکاپ گرفته بگیرید. بعد از اطمینان از سلامت دیسکها، هارد معیوب تعویض و ریبیلد انجام بدین
اگر اطلاعات خیلی مهم هست و کوچکترین نشانه ناپایداری وجود داره، بهتره قبل از هر اقدامی بررسی تخصصی انجام بشه.
دوتا ماشین مجازی داشتیم
یکی شو اشتباه حذف کردم ، قابل بازیابی هست بفرستم هاردهارو ؟
سلام
در خیلی از موارد حذف VM به معنی پاک شدن کامل اطلاعات نیست.
اگر بعد از حذف، دیتاستور استفاده سنگین نشده باشه، امکان بازیابی وجود داره.
برای بررسی دقیق نیاز هست هاردها ارسال بشن تا وضعیت بلاکها بررسی بشه.
فقط مهمه که فعلاً روی اون Datastore چیزی نوشته نشه.
سلام
سرور مالی روی raid 5 بود ، یکی از هارد ها الان شناسایی نداره ، هارد شماره ۲
هارد و یکی از بچه های فنی در اورد و روی یه raid 5 وصل کرد.
الان به اطلاعات دسترسی نداریم ولی فهمیدیم مشکل از هارد نیست .
چیکار کنیم ؟ اطلاعات برامون خیلی مهمه
سلام، در این شرایط بهتره هیچ تغییر جدیدی روی سرور انجام ندید. معمولاً اطلاعات قابل بازیابی هست، فقط باید سرور بهصورت تخصصی بررسی بشه.